Matematik ve Olasılıktan Üç Boyutlu Bir Dünyaya
Türk sinemasının sevilen oyuncusu Adile Naşit 1987’de vefat ettiğinde, pek çok kişi arkasından yas tuttu. Adile Naşit, Türk sinemasına kattığı sayısız değerli eserin yanı sıra, “Uykudan Önce” adlı çocuk programında anlattığı komik ve eğitici masallar ile “Masalcı Teyze” unvanını da kazandı. Koca bir kuşağın çocukları onun masallarını dinlemeden yatmayı reddetti. Onun ölümünden sonra pek çok kişi hatırasını yüreğinde taşıdı.
Kurucularından olduğum ve halen teknoloji geliştirme faaliyetlerini yönettiğim Momentum Dijital Medya Teknolojileri’ndeki ekibim, Adile Naşit’i anma görevini bir adım ileri taşımaya karar verdi. Benim geliştirdiğim ve Amerika’da patentini aldığım algoritma ile, Momentum, onu bir aile albümünün tozlanmış sayfalarından alıp haftalık 3 boyutlu bir animasyon serisi olan “Adile Teyze”ye dönüştürdü. Böylece Adile Teyze, etrafına topladığı küçük çocuklarla 2005’te bir sezon boyu ulusal bir televizyonda yer aldı.
Matematik ve olasılığa dayanan işaret işleme alanı hep ilgimi çekmişti. Boğaziçi Üniversitesi’nde son sınıf öğrencisi iken işaret işleme alanında uzmanlaştım ve lisans derecemi 1986 yılında Elektrik ve Elektronik Mühendisliği ile Fizik bölümünde tamamladım. Daha sonra 1988’de yüksek lisansımı ve 1990’da doktoramı New York’ta Rochester Üniversitesi’nde yine elektrik mühendisliği bölümünde tamamladım. Doktora çalışmalarım sırasında, işaret işleme alanının bir uzantısı olan video işleme alanına odaklandım.
Doktora çalışmalarımı tamamladıktan sonra, dijital dünyaya yavaş yavaş adım atan Eastman Kodak şirketi uzmanlık alanımı kendi çalışmalarına yakın buldu. 1990’da Kodak’ın Araştırma Laboratuvarları’na katıldım ve 1998’e kadar sıkıştırma, görüntü restorasyonu ve hareket takibi de dahil olmak üzere video işleme alanında çeşitli görevlerde bulundum. Kodak’ta finansal açıdan çok rahattık, yani görüntü işleme ile ilgili olduğu sürece istediğimiz araştırmayı yapabiliyorduk. Bu sırada ek olarak, Rochester Üniversitesi’nde görüntü işleme ve video işleme alanlarında ziyaretçi profesör olarak görev yapmaya devam ediyordum.
Kodak’taki araştırma fırsatları son derece geniş ve ilham verici olmasına karşın, başta bir akademisyen ama aynı zamanda bir girişimci olarak Türkiye’ye dönme fikri beni cezbetmeye başladı. Artık bir Türk üniversitesinde ders vermek ve araştırma yapmak istiyordum. Bunun da ötesinde, Türkiye’de insanların araştırma yapabileceği kurumsal bir ortam yaratmak istiyordum. O günlerde, ülkedeki araştırma çalışmaları, sadece birkaç seçkin üniversitenin çalışmalarıyla sınırlıydı.
Bu hedeflerle yola çıkarak, iki okul arkadaşımla ortak olup 1998’de tekrar İstanbul’a döndüm. Birlikte, dijital interaktif eğlence ve eğitim pazarına en yeni ürünleri ve teknolojileri sunmak üzere bir dijital medya teknolojileri araştırma ve geliştirme şirketi olan Momentum’u kurduk. Son araştırmalar, video işlemeyi, 3 boyutlu bir dünyaya doğru taşıyordu. Biz de bu nedenle 3 boyutlu animasyonlar üzerinde yoğunlaştık ve yalnızca Adile Teyze’ye yeniden hayat vermekle kalmayıp, dünya çapında aksiyon-macera türü bir bilgisayar oyunu olan Culpa Innata’yı geliştirip piyasa sürdük. Hâlâ faaliyetlerini sürdüren Momentum, Türk teknoloji sektöründe muazzam bir başarı yakalayarak 3 boyutlu modelleme, telekomünikasyon, interaktif TV ve oyun çözümleri de dahil olmak üzere çok sayıda önemli projeye imza attı ve TÜBİTAK tarafından üç araştırma bursuna layık görüldü.
Momentum’un başarısı sayesinde hayallerimin yarısı gerçekleşmiş oldu. Hayallerimin diğer yarısı ise Temmuz 2009’da tam zamanlı öğretim üyesi olarak Özyeğin Üniversitesi’ne katılmamla gerçeğe dönüştü. ÖzÜ, kaliteli öğretime önem veren, girişimci, araştırmacı bir üniversite ve elektrik - elektronik mühendisliği alanında, ekonomi, işletme ve girişimcilik gibi dersler de içeren, son derece iyi tasarlanmış güncel bir öğretim programına sahip. ÖzÜ, üç boyutlu medya alanında ders verip araştırma yaparken, sektörle de yakın ilişkiler içinde olabilme fırsatı verdiği için çok mutluyum. İş dünyası ve akademik dünya ile ders verme ve araştırma arasında bundan daha iyi bir kombinasyon bulamazdım.
Prof. Dr. A. Tanju Erdem Kimdir?
Arif Tanju Erdem 1986 yılında Boğaziçi Üniversitesi Elektrik-Elektronik Mühendisliği ve Fizik bölümlerinden lisans derecelerini aldı. University of Rochester, Rochester, New York, A.B.D.'den Elektrik Mühendisliği alanında 1988 yılında yüksek lisans ve 1990 yılında doktora derecelerini aldı. 1990-1998 yılları arasında Eastman Kodak, Rochester, New York, A.B.D., şirketinin araştırma laboratuvarlarında çalıştı ve sıkıştırma, onarma ve nesne takip etmeyi içeren birçok video işleme konusu üzerinde araştırma faaliyetlerinde bulundu.
Sayısal medya teknolojileri geliştirmek üzere 1998 yılında İstanbul'da Momentum A.Ş.'yi kurdu. 1991-1998 yılları arasında ISO-MPEG komitesinde görev aldı ve bu dönemde MPEG-2 ve MPEG-4 standartlarının geliştirilmesi faaliyetlerine katıldı. Görüntü ve video işleme ve bilgisayar grafiği alanlarında 8 A.B.D. patenti ve 60'tan fazla uluslararası makalesi bulunmaktadır.
Fotoğraf: Yasemin Hatipoğlu, İşletme Lisans Programı Hazırlık Sınıfı Öğrencisi